• Header
  • Header
  • Header
  • Header
  • Header
  • Header
  • Header
klogozwart

Vogelbeschermingswacht Zaanstreek
Werkgroep Roofvogels en Uilen

Per vandaag is beleef de lente.nl weer online en kunt u weer genieten van de webcams in de nestkasten.

Veel plezier!

www.beleefdelente.nl

Torenvalkkast wordt verboden broedplaats voor nijlganzen

Sinds 1989 heb ik op een plek aan de oostkant van de Wijdewormer een torenvalkkast staan. Natuurlijk zijn de nestkasten in de loop der jaren regelmatig vervangen, maar de hardhouten paal voldoet nog uitstekend. Geweldige plek dus, want tot vijf/zes jaar geleden was er op één jaar na elk seizoen een geslaagd broedsel. Reken maar uit hoeveel kleine torenvalkjes dat zijn met gemiddeld 4 á 5 stuks. Toen kwam de familie nijlgans…… die het ook wel een leuke plek vonden om in te broeden. Ik heb diverse pogingen gedaan om deze te weren met verticale latjes. Eerst twee schuine, en toen dat niet voldeed, later nog twee verticale latjes extra. En nóg kwam moeder de gans in de kast. Deze doorzetter was voor geen kleintje vervaard en zij kon zelf door een opening waarvan ik dacht dat het niet mogelijk was ( zie foto 1). Een echte Houdini dus en ik vind het eigenlijk nog razend knap dat ze door zo’n kleine opening kan. Maar toch baalde ik ontzettend dat ik deze indringer niet kon weren. De valken hebben na deze woningkraak waarschijnlijk een andere locatie gekozen. Af en toe zie ik ze nog wel eens, maar tegen deze agressievelingen kunnen ze natuurlijk niet op. Afgelopen zondag heb ik een door mijn broer Henk professioneel gemaakte ronde rvs spijl horizontaal aangebracht. Deze is uitschuifbaar en simpel met twee parkers aan de zijkant van de kast vastgezet, zodat die ook weer snel verwijderd kan worden als er jonge torenvalkjes zijn ( foto 2). Het dak loopt ook nog schuin naar naar de voorkant naar beneden, dus dit zou voldoende moeten zijn. Het was wel even afzien in de bagger ( foto 3 ) want mijn laarzen wogen daarna elk een kilo extra. De ladder zakte een flink stuk weg, maar je moet er wat voor over hebben. Nu maar weer afwachten ( foto 4).

Groet Ron

Foto 1

Foto 2

Foto 3

Foto 4

Vanuit de werkgroep is er ook meegedacht over dit probleem en de volgende vorm van beveiliging op de kasten werd voorgesteld, maar werd niet als voldoende afschrikwekkend beoordeeld:

 

Natuurherstel Haringvliet ontvangt 13,5 miljoen euro van Nationale Postcode Loterij

Dinsdag 27 januari 2015

visarend / BirdphotoVogelbescherming Nederland gaat samen in een coalitie van zes organisaties het oer-Hollandse getijdenlandschap in het Haringvliet in ere herstellen. Pal onder Rotterdam ontwikkelen we op de grens van rivier en zee een prachtig natuurgebied en toeristische trekpleister waar iconen als visarend, steur, bruinvis en witsnuitdolfijn zich kunnen vestigen. Dit project is mogelijk omdat de Nationale Postcode Loterij ons op het Goed Geld Gala op 26 januari 13,5 miljoen euro uit het Droomfonds beschikbaar heeft gesteld. Een kickstart om onze droom werkelijkheid te laten worden: het afgesloten Haringvliet weer tot leven wekken.

Nederland krijgt er een nieuwe natuurparel bij. ‘Natuurherstel Haringvliet’ is een uitzonderlijk project van Wereld Natuur Fonds, Natuurmonumenten, ARK Natuurontwikkeling, Sportvisserij Nederland, Staatsbosbeheer en Vogelbescherming Nederland, waarmee we de unieke deltanatuur in het Haringvliet weer tot leven willen wekken. We werken in dit project nauw samen met de provincie Zuid-Holland, gemeenten en ondernemers uit de regio. Allemaal mensen die van het Haringvliet weer een dynamisch gebied willen maken waar de natuur én regionale economie bloeit. Dankzij de deelnemers aan de Nationale Postcode Loterij kan iedereen straks op het water en aan de
oevers genieten van unieke natuur die vrijwel is verdwenen uit de Nederlandse delta.

"Dit is een enorme opsteker voor de natuur in de delta. Voor al die trekvogels, moerasvogels en rietvogels die van dit soort zeldzame getijdengebieden afhankelijk zijn, betekent het meer leefgebied, meer voedsel, meer kansen. Dat we dankzij de Nationale Postcode Loterij met vijf andere organisaties de Nederlandse natuur zo’n grote impuls kunnen geven is fantastisch. Zeker ook omdat tienduizenden mensen van die nieuwe natuur gaan genieten en de regio rondom het Haringvliet ook nog een economische boost krijgt. Zo snijdt het mes aan twee kanten", zegt Fred Wouters, directeur van Vogelbescherming. "En wat zou het geweldig zijn als straks de visarend broedt in het Haringvliet en je hem een vis uit het water ziet plukken als je net op de Aqualiner bent ingestapt en naar hartje Rotterdam vaart. We gaan ervoor dat het kan!"

Unieke natuur Nederlandse delta

Het Droomfonds van de Nationale Postcode Loterij – in het leven geroepen voor baanbrekende initiatieven - maakt het mogelijk een historische kans te grijpen om de bijna geheel verloren getijdennatuur in het Haringvliet te herstellen. In 2018 zet Rijkswaterstaat de Haringvlietsluizen op een kier. Door dit zogeheten ‘Kierbesluit’ kunnen trekvissen als zalm en steur de riviermonding weer vinden en de Rijn op zwemmen. Het Haringvliet krijgt dan een beetje overgangsdynamiek terug. Zoet rivierwater en zout zeewater kunnen weer voorzichtig in elkaar overlopen en er ontstaan daardoor weer stukken met brak water. Dat is hèt moment om de natuur het noodzakelijke zetje te geven, want in deze bijzondere brakwatergebieden kunnen veel zeldzame planten en dieren leven. Door het unieke landschap van slikken, schorren en rietvelden zoveel mogelijk ruimte te geven om te herstellen, vormt zich een walhalla voor vissen, dolfijnen, bruinvissen en vogels zoals lepelaar, dwergstern, zilverreiger, karekiet, visarend, zeearend en duizenden steltlopers.

Kraamkamers

De komende jaren gaat de coalitie aan de slag om de natuur in 2018 – als de Haringvlietsluizen op een kier worden gezet - te laten opbloeien. Zo worden voor de kust schelpdierbanken hersteld. Die zijn onmisbaar zijn voor een gezonde delta. Ze fungeren als kraamkamer voor vissen en trekken haaien, roggen en dolfijnen aan. Ook wordt een kweekcentrum voor steuren opgezet. Deze majestueuze trekvis trok ooit door de Rijn en groeide op in het brakke water van de delta om op te groeien en te wennen aan het zoute zeewater. Midden vorige eeuw verdween de steur door vervuiling en overbevissing.

Droomfonds / StromingMeer natuur en een Spiekkoepel

De coalitie gaat aan de oevers en op het Haringvliet meer natuurgebied ontwikkelen. Buitendijkse polders veranderen in brakke slikken en schorren en uitgestrekte rietvelden kunnen ontstaan. De kale, verharde en vaak levenloze oevers maken plaats voor natuurlijke oevers met vogeleilanden en geulen. Zo kunnen oorspronkelijke planten terugkeren en trekvissen en moeras- en watervogels weer genoeg voedsel, rust en bescherming vinden. Verder komt er een unieke Spiekkoepel, een plek waar natuurliefhebbers vogels in hun kolonies bijna kunnen aanraken zonder de dieren te verstoren.

Het Haringvliet beleven

Iedereen kan straks het nieuwe Haringvliet ervaren en beleven. Elektrische veerboten brengen toeristen door de natuur naar schilderachtige dorpjes. Natuurliefhebbers kunnen struinroutes tot diep in de wildernis volgen, deelnemen aan vis- en vogelexcursies en de natuur bekijken vanaf uitkijkpunten, zoals op de Slijkplaat die nu nog niet toegankelijk is. Er zijn ook al gesprekken met recreatieondernemers en lokale bedrijven die het plan omarmen. Zo zijn er volop kansen voor horeca om streekgerechten en duurzaam gevangen vis uit de delta aan te bieden. "Voor de inwoners van Zuid-Holland en de regio is Natuurherstel Haringvliet een waar feest", Aldus gedeputeerde Han Weber van de provincie Zuid-Holland. "We krijgen er spectaculaire natuur bij én een geweldige economische en maatschappelijke impuls om in de regio te wonen en werken."

Ook Burgemeester van Rotterdam, Ahmed Aboutaleb, spreekt zijn steun uit voor het plan. "Met een breed scala aan partners werkt de gemeente Rotterdam aan een groenere delta in Rotterdam. Nieuwe groene oevers leveren een aantrekkelijke en klimaatbestendige leefomgeving op voor bewoners, planten én dieren en versterken zo de natuur. Het gebied rondom het Haringvliet fungeert als een soort ‘achtertuin’ voor de Rotterdammers."

Bron: Vogelbescherming Nederland.

Winterinventarisatie steenuilen in de Wijdewormer januari 2015

Elk jaar start ik in januari met de controle van steenuil kasten in de Wijdewormer ( hierna WW )en sinds verleden jaar ook de Enge Wormer. Altijd weer een verrassing om te zien welke steenuil ik/we dan weer tegenkom(en) en welke (nog) niet . Ik kan niet wachten om te beginnen, want ik voel de spanning al wanneer ik de deksel van de nestkast langzaam omhoog til. Zaterdag 3 januari j.l. was de eerste geplande sessie, maar het kwam met bakken uit de lucht. Gelukkig werd het ’s middags droger en heb ik nog een paar uurtjes wat kasten kunnen doen. De eerste kast was gelijk raak, nadat deze verleden jaar onbezet is gebleken v.w. een grote verbouwing op het erf. Daar houden steenuilen niet van. En waar ze toen gezeten hebben? Geen idee. Steenuil vrouw Henny was ik toch een klein jaar uit het oog verloren. Maar nu toch weer op het oude honk terug. Voor de duidelijkheid, ik benoem alle WW steenuilen met een meisjesnaam. Is wel makkelijker dan steenuil met ringnummer 3706161. Blijkt het later dan toch een man te zijn, dan “verbouw” ik de naam naar een jongensnaam. In de tweede kast was ook bezetting. Verleden jaar zaten hier twee zusjes of broer en zus ook in deze kast. Het broedsel is echter niet gelukt. Ik had gehoopt dat één van de twee een andere partner had gevonden. We gaan het begin mei zien of het nu wel gaat lukken. De volgende kast was ook bezet. Steenuil Aniet zat in de kast bij de familie S. aan de Zuiderweg waar ze al een jaar of drie zit. Gewoon een logische constatering ( dacht ik).Hier kom ik overigens later op terug. De volgende twee kasten waren leeg. Dat was jammer want beide kasten waren afgelopen jaar bezet en uit beide kasten zijn jongen uitgevlogen. Het zegt (nog) niets, maar toch…..                                                                                

De zaterdag erop was het ook waardeloos weer met windkracht 8 en regen. Arggggh, wéér een week uitstel. Zaterdag de 17e, eindelijk droog en zon!! Ik had hulp van werkgroeplid Jurrian Boutsma en Susette Luger van de natuurvereniging Water Land en Dijken. Die laatste wil een project gaan starten om potentiele locaties in bepaalde gebieden steenuil vriendelijk in te richten in de hoop dat een steenuil zich daar dan gaat vestigen. Altijd lekker hoor, zo’n draagbuddy mee, want dat is wel de consequentie. De lusten, maar ook de lasten. Susette viel met haar neus in de boter, had nog nooit een steenuil gezien, en was na deze dag gelijk helemaal “om”. Zo hoort het ook. Ja, het zijn natuurlijk heerlijke kneuterbolletjes. De eerste nestkast was gelijk bezet met twee steenuilen en dat was een verrassing. Zeker toen Jurrian de ene steenuil met een nummer ging afgelezen wat hoorde bij steenuil Aniet. Hè, hoe kan dat nou? Deze steenuil was dus na de 3e januari verkast naar de Noorderweg. Dat is typisch, want ze zit al jaren op de Zuiderweg. Zou haar partner, Gerrit, het loodje hebben gelegd? En heeft ze het geroep van deze man? genaamd Feline met wie ze intiem in de nestkast zat, niet hebben kunnen weerstaan? Ik ben benieuwd in mei. Aan de overkant van de Noorderweg woont de familie. P. Idolaat van steenuilen en verleden jaar het eerste succesvolle broedsel op het erf. Dat was helemaal geweldig! Zal nu wel niets in de kast zitten, want er zit maar 100 meter tussen beide nestkasten. Jur zei dat er tóch een steenuil in zat. Een “jong” van verleden jaar bleek uit het ringnummer en” gedoopt” met de naam Lucy. Dat is altijd leuk als je er weer eentje terug vindt. Benieuwd wie de strijd gaat winnen en welke kast gekozen wordt als broedplaats. Beide lijkt mij van niet, want dat is te dicht op elkaar. Maar je weet het nooit met deze vogelsoort. Verder tijdens de inventarisatie kwamen we ook wel eens een lege kast tegen of vol met oud nestmateriaal van spreeuwen. Deze kasten werden gelijk schoongemaakt. Bij de fam. D. ook weer een bekende steenuil, Pien. Dit is een derdejaars steenuil die op dit erf onder het dakbeschot ( zeer waarschijnlijk) is geboren en gelijk maar is gebleven. Ik heb haar toen niet kunnen ringen want ze zat zo goed verstopt. De “oude” steenuil Astrid heb ik hier al een jaar of twee niet meer gezien, dus Pien heeft haar kans gepakt. De “slaapkast” die aan de andere kant van de boomgaard hangt is ook regelmatig bezocht, gekeken naar het flinke aantal braakballen wat er in lag. Er zat echter geen steenuil in. Bij de fam. B. ook aan de Noorderweg kwamen we steenuil Fientje (dus geen Pien) tegen. Dat was dan weer een verrassing, want ik had gehoopt op Carla, de oudste steenuil in de WW en met minimaal 10 jaar is dat al een oma. Maar een kanjer van een steenuil moeder, want verleden jaar heeft ze toch weer drie kuikens groot gebracht. Fientje zat hier verleden jaar ook in de winter, maar ik heb niet kunnen ontdekken of dit nu de man was van Carla. Soms snap je er geen jota van. Afwachten maar wie er op de eieren zit in mei. Ook gelijk maar even de torenvalkkast schoongemaakt, die al een jaar of twaalf jaarlijks is bezet. Goed erf dus voor beide soorten. Even een uitstapje weer naar de Zuiderweg naar fam. D. In de oude “slaapkast” zaten Meagan en Julian, terwijl er ook een prachtige nieuwe nestkast hangt sinds een half jaar. Dit stel is al jaren bij elkaar en het vergaat ze goed, want dit waren de “dikste” steenuilen in de WW met respectievelijk 243 en 240 gram. Verleden jaar drie jongen grootgebracht waarvan er inmiddels eentje is gesneuveld. Eén van deze drie jongen kreeg de naam Annie mee. Daarna even naar een nestkast in de Enge Wormer bekijken bij de fam. Den H. Deze hangt hier sinds drie jaar. Behalve spreeuwen is hier nog geen steenuil gezien. Jurrian zag echter dat er nu behalve een berg nestmateriaal ook een verse dode veldmuis in lag. Hééé, dat is mooi. Een muis kruipt er niet zelf in. Mogelijk toch het begin van iets moois? Even een paar maandjes wachten. Terug naar de WW waar wij op een nieuwe locatie al eerder in de middag twee steenuilen bij de nestkast zagen. Dat is dan lastig controleren als ze er niet ingaan. We hadden mazzel, want beide uilen kropen de kast in toen wij te dicht bij kwamen. Beide waren tweedejaars. Allebei verleden jaar geboren in de WW, de ene Annie, hé waar heb ik die naam eerder gelezen?, aan de Zuiderweg en de ander, Lois, aan de Noorderweg. Die laatste is een zusje óf broertje van Lucy en dat zie je niet al te vaak dat er twee uit één nest het jaar daarop een nieuwe plek vinden. Ik hoop dat ze het gaan doen, het ziet er in ieder geval veelbelovend uit. Muizen genoeg in de buurt, want de kast lag vol met braakballen en het erf is perfect. Toch in beide dagen dertien steenuilen, en dan één ex. twee keer tegengekomen, en ik weet zeker dat er nog enkele steenuilen in de buurt waren en zich schuil hielden in een boom of schuur. Ik heb nog enkele kasten te doen, waar ik echter niet veel van verwacht. Maar je weet het nooit, want ze blijven je verrassen. Het streven was een jaar of acht geleden om tien of meer broedparen te krijgen in de WW. We begonnen met drie a vier. Elk jaar komt er een paartje bij, maar soms vallen er ook weer wat af. In 2014 hadden we acht broedpaar, waarvan zeven succesvol. We gaan het zien wat het gaat worden ……….. in mei.

Groet Ron Gans

Coördinator Steenuilen regio Zaanstreek /Waterland

Foto's ©Susette Luger.

Jurrian heeft een film gemaakt over de werkzaamheden van onze werkgroep en deze film willen wij graag met u allen delen.

Wij wensen u allen veel kijkplezier.